دانلود کارتحقیقی عقد ضمان و نقش آن در حقوق مدنی

کارتحقیقی عقد ضمان و نقش آن در حقوق مدنی

چکیده:

عقد ضمان یکى از انواع عقود اسلامى است که در این مقاله در چهار مبحث مورد بررسى قرار گرفته است:

در مبحث اول، نویسنده پس از بحث لغوى در مورد معناى ضمان آن را به سه نوع ضمان معاوضى، قهرى و عقدى یا قراردادى تقسیم مىrlm;کند و سپس به تشریح ضمان قراردادى مىrlm;پردازد و نظر فقهاى گوناگون را در مورد آن ابراز مىrlm;دارد.

در مبحث دوم، نظریات فقهاى امامیه را در مورد اینکه آیا ضمان قالب عقدى دارد یا ایقاعى مطرح مىrlm;کند و پس از بیان نظر فقها در این خصوص به این نتیجه مىrlm;رسد که اکثر قریب به اتفاق فقهاى امامیه پیروى از قواعد و مقررات تشریفات عقدى را در مورد عقد ضمان لازم و ضرورى نمىrlm;دانند.

در مبحث سوم، آثار ضمان با بیان سه نظریه نقل ذمه، تضامن و وثیقه معرفى مىrlm;شود و پس از تشریح استدلالهاى فقها در این مورد، به نقد و بررسى این دلایل مىrlm;پردازد.

در مبحث آخر، ضمان و شرایط معتبر در آن درباره موضوعات مختلف مطرح مىrlm;شود و نویسنده پس از طرح یک یک این فروعات آنها را شرح و توضیح مىrlm;دهد.

فصل اول

عقد ضمان

مبحث نخست: شناخت مفهوم ضمان

ضمان یکى از انواع روابط حقوقى در اسناد تجارى است که براى شناخت مفهوم آن از دیدگاه فقه اسلامى باید به نظریات فقهاى عظام مراجعه کرد. با وجود اینکه اصولاً مطالعه کتب لغت در این زمینهrlm;هاــ به دلیل احتمال نقل از معنى لغوى به معانى اصطلاحى در فنون مختلف و در نتیجه عدم حجیت کلام ایشان ــ نقشى در سرنوشت اینگونه قراردادها و مفهوم اصطلاحى آنها در قلمرو عرف و فقه و حقوق ندارد؛ اما به دلیل تأثیر اختلاف نظر فقها در مورد مفهوم و ریشه لفظى واژه <<ضمان>> در مفهوم اصطلاحى و ماهیت فقهى ـ حقوقى این عمل حقوقى و آثار ناشى از آن مطالعه و بررسى مفهوم واژه ضمان ضرورى به نظر مىrlm;رسد.

۱) مفهوم ضمان در لغت

واژه <<ضمان>> از ریشه <<ضمن>> گرفته شده است. در کتب لغت عربى این ریشه را با قرائتها و معانى گوناگون آوردهrlm;اند. از میان آنها ریشه <<ضَمَنْ>> به معنى <<قبول مسئولیت، تعهد، ضمانت، پذیرفتارى و التزام>> براى مفهوم ضمان قراردادى متناسبrlm;تر و قابل استفادهrlm;تر است.در کتب لغت فارسى نیز <<ضمان>> به معنى <<قبول کردن، پذیرفتن، برعهده گرفتن وام دیگرى و ملتزم شدن>> آمده است. در زبانهاى دیگر نیز واژه ضمان به همین مفاهیم به کار رفته است^.

(( برای دانلود کلیک کنید ))